دوره 8، شماره 36 - ( 1399 )                   جلد 8 شماره 36 صفحات 191-218 | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


1- دانشیار دانشگاه ولی عصر«عج» رفسنجان ، hzer1345@yahoo.com
2- کارشناس ارشد رشتۀ زبان و ادبیات فارسی دانشگاه ولی عصر«عج»
چکیده:   (371 مشاهده)
هفت­کشور نوشتۀ فخری ­بن ­امیر هروی، اثری روایی است که یک «مقدمه»، هفت «منزل»، هفت «کشور» (اقلیم) و شش «مسافت» (= شش فاصلۀ میان هفت اقلیم) را دربر دارد. نویسنده در قسمت مقدمه، از صفات انسان کامل و برخی از صفات پسندیده سخن گفته و در کشورها و مسافت­ها به سیاست و کشورداری، بحث دربارۀ پادشاهان و وزیران، مراتب آنان، بایست‌های هر یک از این مراتب و همچنین مطالب تاریخی پرداخته ­است. این کتاب نمونۀ بارزی در زمینۀ اخلاق و سیاست به ­روش نقل حکایت با نثری ادیبانه و منشی­گرایانه است که در قرن دهم هجری نوشته شده ­است. در این پژوهش اسلوب و الگوهای ساختاری
هفت­کشور تبیین شده و عناصر روایی چون طرح، شخصیت­ها و ویژگی­های داستانی و همچنین، میزان اقتباسش از دیگر آثار مورد تحلیل قرار گرفته ­است. شناخت اجزای سازندۀ حکایات هفت­کشور و هم­بستگی این عناصر با هم و با کل حکایات در جهت شکل­شناسی حکایات مهم­ترین هدف این پژوهش است. بررسی شیوۀ حکایات نشان می­دهد که بیشترین بازدهی کشمکش در نوع ذهنی حکایات است که این موضوع نشان­دهندۀ اهمیت عنصر خرد در هفت­کشور است. گره­گشایی در پایان تمام حکایات با راهنمایی­های یاریگرانی نظیر حکیم مشاور و کنش شخصیت­ها انجام می­شود. براساس نتایج این پژوهش با وجود تفاوت در نتیجه­گیری از حیث اهداف کاربردی و اندیشه­ای که زیربنای همۀ حکایت­هاست، به­طور کلی تمامی آن­ها وحدت دارند و تفکری غالب، همه را به یکدیگر پیوند می­دهد. پایان حکایت­ها نیز بسته است. 
متن کامل [PDF 395 kb]   (56 دریافت)    
نوع مقاله: پژوهشی اصیل | موضوع مقاله: ادبیات داستانی عامه
دریافت: 1399/4/19 | پذیرش: 1399/8/19 | انتشار: 1399/11/10