دانشگاه تربیت مدرس فرهنگ و ادبیات عامه 2345-4466 14 69 2026 09 23 A Jungian Analytical Psychological Study of the Folk Tale the Rusty Sword بررسی و تحلیل قصة عامیانة تیغ زنگ‌زده از منظر روان‌شناسی تحلیلی یونگ 151 196 28161 10.48311/cfl.2026.115469.1000 FA مبین مجیدی دانشجوی کارشناسی ارشد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه بین‌المللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران. مهسا رون دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه بین‌‌‌المللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران. Journal Article 2025 09 17 Folk tales have always been a valuable treasure for understanding the cultural, social, and literary heritage of nations, serving as a mirror that reflects the life and spirit of ancient societies. In addition to providing abundant ethnographic insights for researchers, they also possess significant potential for analysis through literary criticism and theoretical approaches. One of the most suitable frameworks for interpreting folk narratives is psychology, particularly Jungian analytical psychology. In the present study, the Azerbaijani folk tale “The Rusty Sword” was selected—through purposive sampling—with the aim of identifying and analyzing its archetypes and symbolic elements. Using a descriptive–analytical method grounded in Jung’s analytical psychology, the symbolic motifs and archetypes within the tale were examined. The findings reveal that Azerbaijani folk tales embody psychological symbols and patterns corresponding to Jungian archetypes. The Hero, the Wise Old Man, the Terrible Mother, the Shadow, and the Anima are among the archetypal figures reflected in this story. Moreover, the narrative exhibits the symbolic function of the castle, the chest, the rusty sword, the number forty, and the dagger. These elements demonstrate that folk tales hold considerable potential for critical analysis from the perspective of analytical psychology. قصه‌های عامیانه همواره گنجینه‌ای ارزشمند برای شناخت میراث فرهنگی و اجتماعی ملت‌ها و آینه‌ای از جامعه و روزگار گذشته به شمار می‌روند. این قصه‌ها، افزون بر ارائۀ اطلاعات ارزشمند مردم‌شناختی، ظرفیت بالایی برای تحلیل و تفسیر براساس رویکردها و نظریه‌های نقد ادبی دارند. یکی از رویکردهای مناسب برای تحلیل قصه‌های عامیانه، نظریه‌های روان‌شناختی، به‌ویژه روان‌شناسی تحلیلی کارل گوستاو یونگ است. در پژوهش حاضر، قصۀ عامیانۀ تیغ زنگ‌زده از مجموعه قصه‌های عامیانۀ آذربایجان، با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند و با هدف شناسایی و تحلیل کهن‌الگوها و نمادهای موجود در آن انتخاب شده است. سپس این قصه با روش توصیفی ـ تحلیلی و بر پایۀ مبانی نظری روان‌شناسی تحلیلی یونگ بررسی شد و عناصر نمادین و کهن‌الگوهای بازتاب‌یافته در آن شناسایی و تحلیل شدند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که قصه‌های عامیانۀ آذربایجان دربردارندۀ نمادها و الگوهای روانی همسو با کهن‌الگوهای یونگی هستند؛ کهن‌الگوهایی همچون قهرمان، پیر خردمند، مادر دهشتناک، سایه و آنیما در این قصه نمود یافته‌اند. همچنین، عناصری مانند قلعه، صندوق، تیغ زنگ‌زده، خنجر و عدد چهل، کارکردی نمادین دارند و هر یک مفاهیم عمیق روان‌شناختی را بازنمایی می‌کنند. این یافته‌ها نشان می‌دهد که قصه‌های عامیانه، به‌ویژه قصه‌های آذربایجان، ظرفیت قابل‌توجهی برای تحلیل و نقد از منظر روان‌شناسی تحلیلی یونگ دارند. https://cfl.modares.ac.ir/article_28161_3e8242853ca7831eb03da9c1cef03f61.pdf