دانشگاه تربیت مدرس فرهنگ و ادبیات عامه 2345-4466 7 28 2019 10 23 Investigating and analyzing ShÄmÄrÄnâs legend of MokriyÄn in MahÄbÄd بررسی و تحلیل اسطورۀ شاماران در منطقۀ مکریان مهاباد 73 97 21971 FA ایلناز رهبر دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات شیلان مسرور دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات Journal Article Our accessibility to myths has been limited for us throughout the history for some reasons. Today, most people has the concept of snake as pest and insidious simply for fear of bite and death. For this reason, human beings have come to reflect the continuation of an old tradition belonging to myths whose phenomena are the experiences and truths of people's lives, hidden in a myriad of stories and fantasies over time. This is certainly a combination of self and animals which has the domesticated role and is considered the symbol of power against animals. In relation to Shāmārān’s myth, the relationship between man and the snake has taken over time a new form to the extent that the snake becomes a part of human existence and forms a hybrid being. Shāmarān (half human - half snake), the myth of Kurdish culture, is one of the motives associated with this culture throughout history. In the motives of Kurdish people of Mokriyān, Shāmārān is the goddess of snakes which is the symbol of treasure and wealth attributed to it- an old metaphor of the knowledge it possesses. The myth, the repetition of animal motifs and their frequency of use, reflect the beliefs of the peoples in this culture. The snake is the most sacred symbol of the Kurds and the shāmār represents the material and immaterial knowledge and the conservation of the secrets for the Kurds. The method used in this study is descriptive-analytical and historical in nature, and it has been attempted to describe and compare the role of this animal in different parts of Mokariyān in Mahābād. The results showed that Shāmārān is the symbol of power, wisdom, blessing, friendship and protection, and its image woven on the crafts of local residents such as the curtain, the handkerchief and the cradle indicates a strong presence. با گذشت زمان، بسیاری از اسطورهها بنا بهعللی در پشت پردۀ تاریک تاریخ پنهان شده و به دست ما نرسیده‌اند. امروزه بیشتر مردم جهان مار را جانوری مضر و موذی می‌دانند و این هم صرفاً بهدلیل ترس نیش‌زدگی و مرگ است. به همین دلیل، انسان در افسانه‌ها که پدیدهها و حقایق تلخ و شیرین زندگی آن قوم است و با گذشت زمان در هالهای از داستانها و خیال‌پردازیها پنهان شده و بهعنوان بازتاب استمرار یک سنت قدیمی به دست ما رسیده است، ترکیبی از خود و جانوران را میسازد که نقش رامکنندگی دارد و نماد قدرت در مقابل حیوانات محسوب می‌شود. در ارتباط با اسطورۀ شاماران، بهمرور زمان رابطۀ انسان و مار شکل تازه‌ای بهخود میگیرد و تا جایی پیش می‌رود که مار جزئی از وجود انسان می‌شود و با هم تشکیل یک موجود هیبریدی را می‌دهند. شاماران (نیمه‌انسان - نیمه‌مار)، اسطورۀ کردیِ سرزمین کردستان، یکی از این نقوش است که از زمان‌های قدیم با فرهنگ این سرزمین گره خورده است. شاماران در نقوش مربوط به مردم کردزبان منطقۀ مکریان مهاباد، خدابانوی مارها، گنج و ثروتی که به شاماران نسبت داده می‌شود و استعاره‌ای کهن از دانش‌هایی است که در اختیار اوست. اسطوره، تکرار نقوش جانوران و فراوانی کاربرد آن‌ها، بازتاب اعتقاد مردمان هر سرزمین است. مار مهم‌ترین نماد قدسی و شاماران نمایندۀ دانش‌های مادی و غیرمادی و نگه‌دارندۀ رازها برای کردهاست. روش به‌کار بردهشده در این تحقیق، از نظر ماهیت، توصیفی - تحلیلی و تاریخی است و سعی شده است از طریق توصیف و بررسی نقش این جانور، مقایسه‌ای در مناطق مختلف مکریان به مرکزیت شهر مهاباد صورت گیرد. نتیجه نشان داد شاماران نماد قدرت، دانایی، برکت‌خیزی، دوستی و محافظت است و نقش آن روی دستبافتهها و دستساختههای مردمان این منطقه همچون پرده، دستمالجیبی و گهوارۀ کودک، روبالشی و غیره حضوری پررنگ دارد.

https://cfl.modares.ac.ir/article_21971_4e7e7491b18261e361fda2a64bab613a.pdf