دانشگاه تربیت مدرس فرهنگ و ادبیات عامه 2345-4466 4 9 2016 07 22 Analysis of Iranian Fairy Tales According to Bruno Bettelheim’s Approach تحلیل قصه های پریان ایرانی بر اساس آرای بتلهایم 103 124 21795 FA مریم حسینی استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه الزهرا مرضیه عظیمی کارشناس‌ارشد زبان و ادبیات فارسی Journal Article Bruno Bettelheim (1903/1990), Austrian psychoanalyst and psychologist, explored fairy tales in his famous work, The Uses of Enchantment. Considering Freud’s approach, in this work he analyzed fairy tales and emphasized on the important role of tales in child’s mental developments. Bettelheim’s approach in analyzing fairy tales was based on optimism, pleasure versus reality, vicarious satisfaction versus conscious recognition, externalization, transformations, unifying dual nature, bringing order into chaos, achieving integration, and achieving autonomy. There are a few works on Iranian fairy tales according to comparative-historic, anthropological, and mythic approaches while Freud or Bettelheim’s psychoanalytic approaches has almost no evident part among them. Knowing that there is a wide similarity in fairy tales’ structures, contents, elements, and characters in all over the world, give us the authority to analyze Iranian fairy tales, taking Bettelheim’s point of view and using his doctrines of psychoanalytic analysis. The major task of this research is psychoanalytic analysis of some Iranian fairy tales according to Bruno Bettelheim’s analytical approach in which analysis of characters, symbols and functions displays paradigms of Bettelheim’s approach. Psychoanalytic approach to the study of Iranian fairy tales help us to investigate each single step of child’s development, and provides several fields to study the comparative literature. برونو بتلهایم، روانکاو و روان‌شناس اتریشی که اصول روان‌کاوی خود را از مکتب فروید آموخته بود، در معروف‌ترین اثر خود، <strong><em>کاربردهای افسون</em></strong>، به بررسی قصه‌های پریان پرداخته است. وی با توجه به رویکردهای روان‌کاوی فروید این نمونه داستان‌ها را تحلیل می‌کند و بر اهمیت قصه در رشد روانی کودک تأکید می‌ورزد. در این نوشتار برآنیم با توجه به آرای بتلهایم و فروید به تحلیل روان‌کاوانۀ هفت قصۀ پریان ایرانی بپردازیم. نمونه‌های مورد مطالعه در این پژوهش هفت قصۀ پریان از چهار مجموعه‌اند: قصه­‌‌های «احمد صیاد»، «باغ ‌گل ‌زرد»، و «خروسک‌ چینی» از جلد اول <strong><em>قصه‌­های ایرانی</em></strong>؛ «آقاحسنک»، و «هفت برادر و یک خواهر» از جلد دوم <strong><em>قصه‌­های ایرانی</em></strong>؛ «شاهزاده ‌و آهو» از سومین مجلد آن؛ و «ملک‌­محمد و صنم ‌گلعذار» از <strong><em>جامع‌الحکایات</em></strong>. نتیجۀبررسی نشان می‌دهد که با توجه به شباهت ساختاری و محتوایی قصه‌های پریان در سراسر جهان، تحلیل‌های روان‌کاوانۀ برونو بتلهایم از قصه‌های پریان در کتاب <strong><em>کاربردهای افسون</em></strong> قابل‌تعمیم به قصه‌های پریان ایرانی نیز هست و اصول خوش‌‌­بینی، لذت در برابر واقعیت، سحر و جادو، جایگزین‌‌_­سازی، برون‌­افکنی، دگردیسی‌، نظم‌دادن به آشفتگی، دستیابی به یکپارچگی و یگانه‌کردن طبیعت دوگانه، راه‌حل تعارض‌­های ادیپی، دستیابی به استقلال، خیال­‌پردازی و تلاش برای دستیابی به بلوغ کامل در قصه‌های ایرانی دیده می‌شود. این مقاله نمونه‌ای عملی از کاربرد نظریات بتلهایم برای تحلیل روان‌کاوانۀ قصه‌های ایرانی است. تحلیل این قصه‌ها سبب ادراک بالاتری از داستان‌ها می‌شود و همچنین در بررسی مراحل رشد کودکان از طریق قصه به‌کار می‌آید و زمینه‌های مطالعات تطبیقی ادبیات را نیز فراهم می‌آورد. https://cfl.modares.ac.ir/article_21795_c7498c23c40caf66d815866fd8c0d398.pdf