دانشگاه تربیت مدرس فرهنگ و ادبیات عامه 2345-4466 4 8 2016 05 21 Criticism of a theory in History of Abu Tāher Tarsusi’s Life طرح یک فرضیه‌ در تاریخ زندگانی ابوطاهر طرسوسی 170 194 21790 FA میلاد جعفرپور دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه یزد 0000-0002-7446-7450 محمدکاظم کهدویی دانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه یزد محمدرضا نجاریان دانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه یزد Journal Article Abu Tāher Tarsusi is one of the literate and eloquent narrators in Persian literature that has been known by two published narratives called, Darabnameh and Abu Moslemnameh. A theory has been given already about his historical identity and assignment to the court of Sultan Mahmud of Ghazni. For the first time, this research has attempted to propose other possibilities during the first theory by newfound documents that obtained from the other Tarsusi’s narrative, called Qeran Habashi. This paper analyzed in three parts of great Shahnameh, Gitinama Minar and twofold sources along stating some reasons and the results of this research indicate the Abu Tāher presence between the ends of the Ghaznavid dynasty to the middle of the Ghurid reign. Based on this article evidences, Qeran Habashi was the last Tarsusi’s work and its hero is another desired and idealized figure of sahib Qeran Sultan deeds, Ghiyāth al-Dīn Mohammad Ghurid, that her mother called him, Habashi. ابوطاهر طرسوسی یکی از راویان ادیب و زبان‌آور ادب فارسی است که تا به‌امروز با عنوان راویِ دو روایت منتشرشدۀ <strong><em>داراب‌نامه</em></strong> و <strong><em>ابومسلم‌نامه</em></strong> نامبردار شده است. پیش‌تر در زمینۀ هویت تاریخی ابوطاهر و حضور او در دربار سلطان محمود غزنوی فرضیه‌ای ارائه شد. پژوهش حاضر می‌کوشد تا برای نخستین‌بار با به‌دست‌دادن شواهد و اسنادی نویافته‌ از روایت دیگر طرسوسی، یعنی نسخۀ فارسی حماسۀ <strong><em>قران حبشی</em></strong>، احتمالات دیگری در طول فرضیۀ نخستین طرح کند. برآیند این مقاله، در سه بخش <strong><em>شاهنامۀ بزرگ</em></strong>، منار گیتی‌نما و آبشخورهای دوگانه همراه با ذکر دلایلی چند تحلیل شده است‌ و نتایج این جستار بر حضور ابوطاهر طرسوسی در فاصلۀ تاریخی اواخر سلسلۀ غزنوی تا اواسط سلطنت غوریان دلالت دارد. بنا‌بر شواهد این مقاله، <strong><em>قران حبشی</em></strong> یکی از آخرین‌ روایت‌های ابوطاهر طرسوسی بوده و شخصیت قهرمان و عیّار آن تبلوری آرمانی از کردارهای سلطان صاحب‌قران غیاث‌الدین محمد غوری است که از جانب مادر «حبشی» خوانده می‌شده است. https://cfl.modares.ac.ir/article_21790_927a76a0841cbed3ee15f5f1a3a25898.pdf